Uit de bloeikalender: Magnolia

Geïnspireerd op de Bloeikalender van het Belmonte Arboretum in Wageningen

Door July Leesberg

Gewone magnolia, Magnolia x soulangeana ‘Brozzoni’

Week 12 en 13, tweede helft van maart

De lente is begonnen. Het arboretum ontluikt. Als je met zonnig weer door het arboretum loopt ontroeren de tere bloesems tegen de blauwe luchten. Dit is het hoogtepunt van verfijning in de bloeicyclus.

Want nu bloeien de magnolia en de Japanse sierkers (Prunus serrulata), net als de parelstruiken (Exochorda), en het Chinees klokje (Forsythia). Mijn favoriete narcis ‘rent over het gras’ (Narcissus Little Witch). En in het bos staat de wonderlijke hondstand (Erythronium ‘Pagoda’) in de knop.

De heerlijk geurende Noordelijke Japanse magnolia (Magnolia kobus) is helaas over zijn hoogtepunt heen, maar nu begint de bloei van de gewone magnolia (Magnolia x soulangeana). Aan de basis zijn de bloemen diep roze, wat naar boven toe langzaam overgaat in melkwit. Als wasachtige kelken, staan de bloemen rechtop op de kale takken. De cultivar die ik kies, ‘Brozzoni’, heeft een subtiel, zoet geurtje, maar je moet wel erg goed je best doen om het te ruiken.

De bloemvorm van de magnolia is bijzonder, want er is geen onderscheid tussen kelk- en kroonbladen. Deze bloembouw komt overeen met die van de oudst bekende fossiele bloemen. Dat betekent dat verwanten van deze magnolia misschien wel tot de eerste bloeiende bomen behoorden.

Er zijn op dit moment nog twee andere geurende bezienswaardigheden de je even moet bezoeken. De eerste is Prunus ‘Pink Ballerina’, aan het pad met het bijenhotel. Een roze wolk van zoetgeurende bloemen, die gonst van de bijen. De tweede staat langs de vijver, en behoort tot de kroonjuwelen van Belmonte: de spectaculaire gele moeraslantaarn (Lysichiton americanus) bloeit. Hij bloeit met grote, gele vlammen langs de rand van devijver. Deze plant schijnt een aasgeur te hebben, om vliegen en kevers voor de bestuiving aan te trekken. Ik heb het zelf nog nooit geroken.

Route

De gewone magnolia (Magnolia x soulangeana ‘Brozzoni’) vind je door vanuit de hoofdingang over het asfaltpad naar achter te lopen. Aan het eind volg je de vork naar rechts. De boom staat bijna meteen aan je rechterhand.

Meer weten?

Je kan de Bloeikalender (€19,95) bestellen via www.debloekalender.nl/bestellen

 

 

Parade van lijsters in het Belmonte Arboretum

door Eric Minke

U zult tijdens uw wandeling door het Belmonte Arboretum wel merken dat veel vogels weer actief zingen. Het voorjaar nadert nu snel. Op dit moment valt een groep vogels op door de opvallende zang, namelijk de groep van de lijsters. In maart kunt u een vijftal soorten aantreffen in het park: Merel, Zanglijster, Grote lijster, Koperwiek en Kramsvogel.

Foto: Jacques van der Weiden

De Merel is onmiskenbaar en behoeft eigenlijk nauwelijks een beschrijving. Het gitzwarte mannetje met z’n felgele snavel en gele oogring is een opvallende verschijning. Het vrouwtje is wat meer ingetogen met een bruin verenkleed. Gedurende zonsopgang en zonsondergang is de gevarieerde, warme zang te horen. Vanaf een opvallende zangpost laat het mannetje z’n zang horen. De Merel is verreweg de algemeenste soort binnen het park. De soort begint al vroeg in het seizoen met broeden. De zang is echter tot ver in juli te horen. Een aantal jaren geleden ging het slechter met de Merel als gevolg van het Usutu – virus. De laatste jaren lijkt deze soort zich weer hiervan te herstellen.

Foto: Peter Pfeifer

De Zanglijster is op dit moment erg actief met zingen. U herkent de zang aan de telkens herhaalde zangstrofen. De zang is luid en duidelijk. Deze soort heeft de grootte van een Merel. De bovenzijde is bruin en de buikzijde is opvallend gespikkeld. Deze soort begint eind april met broeden. Jaarlijks komen in het park enkele paartjes tot broeden.

Foto: Barry S. (Waarnemingen.nl)

De Grote lijster is veel zeldzamer dan de voorgaande twee soorten. Deze soort gaat de laatste jaren achteruit in aantal en staat nu op de Rode Lijst van bedreigde vogelsoorten in Nederland. Reeds in januari kunt u al de verdragende zang horen vanuit de hoge top van een boom. De zang lijkt veel op die van de Merel, maar is minder gevarieerd. Deze soort heeft net als de Zanglijster een zwaar gespikkelde borst. De Grote lijster is echter veel groter van formaat dan de Zanglijster.

Foto: Peter Pfeifer

De laatste twee soorten zijn in deze maand nog te bewonderen. De Koperwiek valt op door de opvallende lichtgele oogstreep. In de vlucht is de opvallend roodbruine onderzijde van de vleugels te zien (vandaar de naam Koperwiek). Deze soort heeft de grootte van een Merel en Zanglijster. In maart zitten de vogels soms met  tientallen exemplaren hoog in de bomen te zingen in koorzang en vallen hierdoor extra op. Dit is een opvallend ruisend geluid. Indien de vogels opvliegen is het hoge tjieh – tjieh te horen. De Koperwiek broedt niet in Nederland, maar in het noorden van Europa in loof- en naaldbos. Nu verzamelen de vogels zich voor de terugtocht.

Foto: Mart Spijker (Wageningse uiterwaarden)

Ten slotte de Kramsvogel is een uit de kluiten gewassen lijster. Opvallend zijn de blauwgrijze kop en stuit. Het blauwgrijs komt overigens bij geen enkele andere lijster voor. De soort broedt hier en daar in Nederland (Zuid-Limburg, Achterhoek en Drenthe). In deze omgeving broedt de Kramsvogel echter niet. Nu verblijven nog groepjes van deze soort in Nederland en zullen spoedig vertrekken naar Scandinavië waar zij broeden. Bij het vliegen hoor je dikwijls het kenmerkende tjak – tjak – tjak. De kans is groot dat u beide laatstgenoemde soorten aantreft in het park door de vele besdragende struiken en bomen. Het is raadzaam om op enige afstand de besdragende struiken te inspecteren op deze soorten, want de vogels zijn dikwijls zeer alert en schuw.

Eric Minke is lid van de Vogelwerkgroep Wageningen. Deze groep telt ieder jaar de broedvogels in Belmonte Arboretum.

De vogelfoto’s zijn in Belmonte gemaakt, behalve de foto van de Kramsvogel.

Kleine pareltjes

De eerste week van maart, Belmonte ziet er nog winters uit. Hier en daar zijn voortekenen van het voorjaar te zien. Marijke van der Giessen legt het prachtig vast.

 

 

Mahonia

Geïnspireerd op de Bloeikalender van het Belmonte Arboretum in Wageningen

Door July Leesberg

Mahonia

Week 8 en 9, tweede helft van februari

Dit was een moeilijk moment in het maakproces van de bloeikalender. Want in deze periode schreeuwen de narcissen om aandacht. Narcissen zijn de feestelijke voorboden van de lente, met hun sprekende kleuren en hun vrolijke vorm. Alsof ze met hun trompetten het voorjaar willen rondbazuinen. Ze geuren subtiel, de latere cultivars soms wat sterker.

Toch viel mijn keuze voor deze periode op een andere plant. Een onopvallende struik, die mijn hart veroverde vanwege zijn geur. Mahonia, iedereen kent hem, maar niemand heeft hem gezien. Totdat je de geur ontdekt.

Mahonia is een taaie heester, die veel in openbaar groen wordt toegepast. Een gemakkelijkere plant kan je je niet voorstellen: weinig bodemeisen, wintergroen, hij doet het goed onder bomen en blijft erg lang bloeien. Perfect voor de publieke ruimte dus, en nogal saai.

Maar als de struik begint te bloeien vergeef je hem dat op slag: de vroeg in het voorjaar bloeiende helgele bloemtrossen verspreiden een verassend frisse en zoete geur. Ruik ik viooltjes? Je vangt er een flard van op en ervaart de lente.

In Belmonte zijn verschillende mahonia-soorten te vinden. Als je ze wil bezoeken, volg dan de routebeschrijving hier onder. De gewone mahonia is een nietig struikje dat een eindje van het pad af staat, onder de bomen. Maar steek even je neus in de bloemen, dan snap je wat ik bedoel.

Als je daarna nog even langs het pad doorloopt, en de kromming naar rechts volgt, dan zie je net voor de kruising aan je rechterhand een grote groep schitterende narcissen staan. Ze hebben de toepasselijke cultivarnaam ‘February Gold’ meegekregen. Ranke narcissen die vroeg en lang bloeien. Geuren ze? Overal, door de het hele arboretum heen, zijn nu narcissen te zien. Maak nog even een rondje.

Route

Om de mahonia-soorten te bekijken, kies je vanuit de hoofdingang het klinkerpad meteen links. Loop langs het Koetshuis, door het bos, en sla rechtsaf zodra je het bos verlaat. Laat het bospaadje dat je passeert rechts liggen. Even later zie je aan je rechterhand een groepje groene, stekelige mahoniestruiken staan. De gewone mahonia (Mahonia aquifolium) staat een eindje van het pad af, wat dieper het bos in. Ga echt even ruiken, het is de moeite waard.

 

 

Macrofotografie

Marijke van der Giessen maakt ieder seizoen prachtige foto’s in Belmonte arboretum. Zij legt zich toe op macrofotogafie. Dit is een serie sfeerbeelden van de vorst en de sneeuw op 10 februari 2021.

Boerenkrokus

Geïnspireerd op de Bloeikalender van het Belmonte Arboretum in Wageningen

27 januari 2021

Door July Leesberg

Boerenkrokus  

  • Week 4 en 5, eind januari, begin februari

Vandaag bloeien in mijn eigen tuin de winterakonieten. Zij openen hun goudglanzende bloemkroontjes naar de zon. In de NRC las ik dat deze akonieten tot de bloemen behoren die een eigen temperatuurregelingssysteem hebben. De bloemen kunnen een paar graden warmer worden dan de omgeving. Mijn kleine nichtjes krijgen er elk een van, om te tekenen. Ze ontdekken dat ze heel lekker naar honing ruiken!

De lila en paarse ‘vuurpijlen’ van de boerenkrokus schieten ook weer boven de grond uit. Het is nog maar nauwelijks een maandje winter maar met de bloei van de boerenkrokus voor mij is de lente begonnen.

Deze tere lila krokus boeit me mateloos. Hij bloeit vroeger dan de gewone krokus, en is lichtgrijs is als hij boven de grond komt. De bloemsteel is zo licht van kleur dat hij doorschijnend lijkt. De steel loopt naadloos door in de bloemdekbladen die samen een gesloten bloemknop vormen. Deze knop is grijzig van kleur, met een zweem van lila. Waar komt dat lila vandaan? Zodra het bloempje maar een beetje zon opvangt, springt het open. En tot mijn verrassing blijken er dan tussen de buitenste drie grijze bloemdekblaadjes drie lila bloemdekblaadjes te zitten. Heel subtiel. Aan de binnenkant zijn alle zes de blaadjes langs de bovenrand lila, naar het hart toe steeds lichter, eindigend in helder wit, de kleur van de steel. Wát een ontwerp.

Deze bloemen zijn ook heel gevoelig voor warmte. Ook zij haalden het NRC-artikel, vanwege hun bijzondere systeem voor warmteregulatie. Ik nam een krokusje uit mijn tuin mee naar het atelier. Binnen een minuut begint de bloemknop zich te openen. Een paar minuten later is de hele bloem wijd opengesperd. Om hem in de knop te kunnen tekenen moet ik dus naar buiten, de kou in. Ik kleed me dik aan, en moet eraan geloven. Tot groot plezier van mijn collega’s.

Route

Wil je de boerenkrokus zien? Neem dan vanaf de hoofdingang het tweede pad aan je linkerhand, en loop door tot de eerste kruising. Nog voor je die kruising over bent, zie je een grote groep lila krokussen aan je linkerhand in het grasveld staan.

Meer weten?

Je kan de Bloeikalender (€19,95) bestellen via www.debloekalender.nl/bestellen

De Bloeikalender is te koop bij Kniphorst en Luucx in Wageningen, en bij Novita, Bennekom.

Speciale Bloeikalender-actie voor Belmonte: https://www.debloeikalender.nl/belmonte/actie/

Koffie en meer To Go

Restaurant Colors verzorgt de komende weken in de weekenden een ‘Koffie en meer To Go’ in het Koetshuis. Tussen de groene schuifdeuren bieden zij koffie, thee, sapjes en huisgemaakte taart aan.

Colors is in Belmonte op zaterdagen en zondagen van 11:00 tot 15:30 uur.

 

Wat valt er nu te zien?  

In het Belmonte Arboretum valt veel te zien en te beleven. In deze vaste rubriek besteden we zowel aandacht aan de plantencollecties, als aan de andere (wilde) planten of dieren die in onze tuin te zien zijn. Veel van wat er in de tuin te zien is, wordt in een database vastgelegd. Waarom? Zodat je kunt zien hoe de tuin en alles wat daar groeit en bloeit zich ontwikkelt.  Lees meer

Volunteers with a love of roses wanted at Belmonte Arboretum!

The garden at Belmonte Arboretum is lovingly cared for by a gardner, with the help of a large group of volunteers. We are currently searching for extra volunteers, who would like to take responsibility for the maintenance of our roses.

Belmonte’s significant rose collection includes some important, interesting, and rare wild and historic varieties, as well as more modern garden roses. The maintenance of these roses must be carried out with care and attentiveness. The collection manager, Miriam Lemmens, and Jaap Pasman, the gardener, develop the yearly maintenance plan and schedule the necessary tasks. New volunteers will of course receive guidance in carrying out their responsibilities.

A love of roses is a must: The work requires some physical exertion and prickles are always a danger! Some typical tasks include: weeds the rose beds, pruning away dead wood or leaves, raking the soil and spreading mulch or leaf litter, and ensuring that the edges of the rose beds remain neat and not overgrown.

As a volunteer you will need to be available on Tuesday mornings: That is when all the volunteers gather together to maintain the garden. Most work is carried out in smaller teams, each of which is usually given particular garden beds to maintain, or have other fixed tasks assigned to them. Importantly, we always enjoy a coffee at the Koetshuis together!

Our volunteer team currently stands at about thirty members. Almost all are in the 60-80+ year age group, but age is unimportant: volunteers of any age are welcome! Sufficient fitness to carry out the work is of course a prerequisite.

The reward for doing this work: A splendid and healthy rose collection!

Interested? Simply come by Belmonte Arboretum on a Tuesday morning. At the “Koetshuis” ask for Miriam Lemmens, or send us an email at info@belmontearboretum.nl

Photo’s: Bart Braam

Belmonte arboretum zoekt vrijwilligers met liefde voor rozen

In Belmonte arboretum zorgt een hovenier met een grote groep vrijwilligers voor het onderhoud van de tuin. Wij zijn nu op zoek naar meerdere nieuwe vrijwilligers die specifiek  de onderhoudscyclus van de rozen willen uitvoeren. Bent u op de dinsdagochtenden beschikbaar?

Belmonte beheert belangrijke collecties rozen: wilde rozen, historische rozen en moderne tuinrozen. Er staan veel bijzondere en zeldzame soorten. Het onderhoud van deze rozen moet met zorg en aandacht gebeuren. Miriam Lemmens de collectiebeheerder en Jaap Pasman de hovenier zullen de werkzaamheden het jaarrond plannen en de nieuwe vrijwilligers hierin begeleiden.

‘Hart voor rozen hebben’ is belangrijk bij deze klus; het werk vergt lichamelijke inspanning en is vaak stekelig. De werkzaamheden in de rozenbedden bestaan uit:  onkruid wieden, dood hout wegknippen, aangetast blad weghalen, de snoei (groepsafhankelijk) in het seizoen, bladstrooisel  op  de bedden aanbrengen,  grasranden knippen en schoffelen.

Van de nieuwe rozenvrijwilligers verwachten we dat zij op de dinsdagochtenden beschikbaar zijn.  Dan zijn alle vrijwilligers in de tuin aan het werk. Zij werken meestal in teams en hebben vaste boomvakken of andere taken. Samen koffiedrinken in/bij het Koetshuis is een belangrijke gezamenlijke activiteit op deze ochtend!

De dertig tuinvrijwilligers van Belmonte zijn bijna allemaal ouderen (60-80+ jaar), maar leeftijd is onbelangrijk. Fit zijn is voor dit tuinwerk wel een voorwaarde.

De beloning voor het werk komt in natura: een rozencollectie in topvorm!

Enthousiast geworden? Kom snel op dinsdagmorgen in Belmonte kijken. Vraag bij het Koetshuis naar Miriam Lemmens of meld je of informeer via info@belmontearboretum.nl

Foto’s: Bart Braam